Podstawową czynnością naprawy nadwozia przywracającą pierwotny kształt i położenie punktów nośnych płyty podłogowej jest prostowanie kadłuba nadwozia.
Likwidację deformacji nadwozia uzyskuje się metodami:
rozciągania,
wypychania,
ściskania,
rozpierania,
ciągnięcia,
ściągania.
Schemat działania sił w wymienionych metodach pokazano na rysunku 5.17.
Podczas prostowania nadwozia wymienionymi metodami należy brać pod uwagę niżej wymienione wytyczne.
Kierunek głównej siły ciągnącej podczas prostowania całego nadwozia musi być zgodny z kierunkiem siły, która działała w czasie wypadku, lecz o zwrocie przeciwnym.
Pierwsza operacja ciągnięcia lub rozpierania musi mieć kierunek siły, która wystąpiła w czasie wypadku.
Każdy zabieg prostowania wymaga wytworzenia siły, która zapewni przemieszczenie prostowanego fragmentu o odległość większą od wymaganej o około 10—50 mm (zależnie od przypadku), gdyż po usunięciu siłownika prostowany fragment powróci o odległość wynikającą ze sprężystości nadwozia.
Prostowanie jednego elementu powoduje jednocześnie odkształcenie innych elementów na skutek powstałych naprężeń w nadwoziu.
Rozciąganie
Wypychanie
Ściskanie
Rozpieranie
Ciągnięcie
Ściąganie
Rys. 5.17. Schemat działania sił przy różnych sposobach oddziaływania na nadwozie
Ciągnięcie wgniecionego słupka przedniego powoduje jednocześnie prostowanie skrzywienia przedniej części nadwozia.
Jest możliwe stosowanie jednocześnie dwóch lub więcej siłowników do prostowania kilku części jednocześnie.
W czasie przeprowadzania operacji prostowania jest wskazane uderzanie gumowym młotkiem w prostowane fragmenty oblachowania, co ułatwia przeprowadzenie operacji prostowania.
Umiejscowienie siłownika podczas rozpierania powinno być takie, aby punkt podparcia siłownika był dostatecznie sztywny. Musi to być koniecznie węzeł będący łączeniem kilku blach (najlepiej w płycie podłogowej). Tylko wtedy istnieje pewność, że odkształceniu ule-
gać będzie prostowany fragment nadwozia, a nie punkt podparcia.
Jest wskazane prostowanie nadwozia w całości bez uprzedniego usuwania uszkodzonych fragmentów nadwozia, które mogą służyć jako punkty zaczepienia siłowników do czynności ciągnięcia.
Naprawa i wymiana poszczególnych zespołów (błotniki i poszycie zewnętrzne) może być przeprowadzona po prostowaniu płyty podłogowej i stwierdzeniu, że geometria punktów nośnych jest, zachowana.
Po przeprowadzeniu prostowania podłogi wszystkie wsporniki, które dotychczas nie pasowały muszą być przykręcone na stałe do ramy dźwignika i nadwozia (dotyczy dźwigników Celette, Car Bench).
Wsporniki punktów nośnych, które nie pasują, muszą być usunięte przed rozpoczęciem rozciągania (dotyczy dźwigników Celette, Car Bench). i
Przystępując do czynności prostowania nadwozia należy opracować wstępny plan działania, uwzględniający rodzaj i wielkość uszkodzenia oraz kierunek działania siły, która spowodowała deformację nadwozia. W dalszej kolejności jest niezbędne:
określenie wartości i kierunku działania siły prostującej, —. określenie metody naprawy,
wybranie odpowiednich urządzeń i narzędzi do prostowania. Wartość i kierunek działania siły prostującej są określane na podstawie oceny wzrokowej rodzaju i kierunku uderzenia w nadwozie.
Na rysunku 5.18 pokazano pięć podstawowych kierunków uderzenia. Przyjęty podział ułatwia ustalenie kierunku prostowania. Określany przez oceniającego kierunek siły prostującej winien być taki sam, jak przy uderzeniu, tylko o zwrocie przeciwnym. Wartość siły prostującej określa pracownik dokonujący ustaleń na podstawie własnego doświadczenia. Dobór metody naprawy jest uzależniony od warunków jakimi dysponuje stacja obsługi czy warsztat nadwoziowy. Ustalając metodę naprawy należy korzystać z danych zawartych w karcie pomiarów kontrolnych, sporządzonej podczas przyjęcia samochodu do naprawy. Wynikiem analizy określającej metodę naprawy może również być stwierdzenie o niemożliwości wykonania naprawy w warunkach danego warsztatu.
di
W-i-16
W-i-11
W-i-10 W-i-27
SR- i -125
I
W-i-20
1
W-i-12
W-i-15
W-i-10 ‘
W-i-21
W- i -27 ‘W-i-10
■
SR-i-125^’21 W-i-15
SR-i-125
W-i-15
W- i-19
SR-i-125
^^W-i-21
W-i-12
SR-i-125 W-i-10
SS-1-75
fi
W-i-06
(_
W-i-11
W-i-2i
SR-i-125
W-
W-i-13
W-i-IS
i/
W-i-ti
W-i-26 W-i-11 W-i-06 // / w-i-23
W:i-23 SC-2-115 W-i-26
6
W-i-21
W-i-11′
W-i-26
W-i-23
V
SC-2-115
Rys. 5.19. Zastosowanie elementów rozpieraczy hydraulicznych łącznie z siłownikami HZR-4
Wybór odpowiednich urządzeń i narzędzi do prostowania decydować będzie o możliwościach wykonawczych i jakości wykonanej naprawy nadwozia. O właściwym doborze decydować będzie znajomość urządzeń. Możliwości wykonawcze charakterystycznych grup urządzeń do prostowania nadwozi omówiono w następnym rozdziale.